Τηλεϊατρική στην Ευρώπη: η Γερμανία στον πάτο, γιατί συμβαίνει αυτό; Μελέτες

Η τηλεÏŠατρική είναι εδÏŽ και καιρÏŒ κάτι περισσÏŒτερο απÏŒ μια απλή τάση – αλλάζει τον τρÏŒπο με τον οποίο σχεδιάζεται και εφαρμÏŒζεται η ιατρική περίθαλψη στην ΕυρÏŽπη. Διάφορες μελέτες δείχνουν σαφÏŽς ÏŒτι η χρήση ψηφιακÏŽν λύσεων επιφέρει πολυάριθμα οφέλη, αλλά συνοδεύεται επίσης απÏŒ πολιτικές και υποδομικές προκλήσεις. ÎŒταν άκουσα σήμερα ÏŒτι μία στις τέσσερις θεραπείες στη Γαλλία -δηλαδή το 25% ÏŒλων των συνταγÏŽν- πραγματοποιούνται διαδικτυακά(τηλεÏŠατρική), εξεπλάγην. Στη Γερμανία, το ποσοστÏŒ αυτÏŒ είναι μÏŒνο το 8% των συνταγÏŽν. ΑρκετÏŒς λÏŒγος για να ρίξω μια ματιά στις τρέχουσες μελέτες και τα στατιστικά στοιχεία σχετικά με τη χρήση της τηλεÏŠατρικής στην ΕυρÏŽπη.

Η Γερμανία στον πάτο, γιατί αυτÏŒ;

Σύμφωνα με διάφορες μελέτες, η Γερμανία κατατάσσεται τακτικά στις τελευταίες θέσεις όσον αφορά τη χρήση της τηλεϊατρικής. Υπάρχουν πολλοί λόγοι γι’ αυτό:

Σύμφωνα με το Ίδρυμα Bertelsmann, στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης δεν υπάρχει συνολική ψηφιακή στρατηγική, ενÏŽ οι ανησυχίες για την προστασία των δεδομένων, τα ασυνεπή συστήματα ΤΠ και οι περίπλοκες απαιτήσεις τιμολÏŒγησης παρεμποδίζουν επίσης την εφαρμογή. Ο ΠΟΥ επισημαίνει επίσης την έλλειψη πρÏŒσβασης σε ψηφιακές υπηρεσίες και τις επιφυλάξεις μεταξύ των γιατρÏŽν και των ασθενÏŽν. ΕνÏŽ άλλες χÏŽρες έχουν θέσει σαφή πρÏŒτυπα και οικονομικά κίνητρα, στη Γερμανία υπάρχει έλλειψη συντονισμού και πολιτικής βούλησης για συνεπή ψηφιοποίηση.

Ποια είναι τα πλεονεκτήματα της τηλεÏŠατρικής;

Η τηλεÏŠατρική επετράπη νομικά στη Γερμανία για πρÏŽτη φορά το 2018, ÏŒταν ο ΓερμανικÏŒς ΙατρικÏŒς Σύλλογος ήρε την απαγÏŒρευση της εξ αποστάσεως θεραπείας. Έκτοτε, οι γιατροί επιτρέπεται να θεραπεύουν ασθενείς χωρίς προηγούμενη προσωπική επαφή – ένα σημαντικÏŒ βήμα προς την ψηφιοποίηση στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης. Η τηλεÏŠατρική απέκτησε ιδιαίτερη σημασία κατά τη διάρκεια της πανδημίας COVID-19 απÏŒ το 2020 και μετά.

Τα πλεονεκτήματα περιλαμβάνουν ταχύτερη πρÏŒσβαση σε ιατρική βοήθεια, εξοικονÏŒμηση χρÏŒνου, καλύτερη φροντίδα για χρÏŒνιες ασθένειες και ανακούφιση των υπερπλήρων ιατρείων. Μελέτες ÏŒπως αυτές που διεξήγαγε ο ΠΟΥ δείχνουν ÏŒτι η τηλεÏŠατρική μπορεί να βελτιÏŽσει την ποιÏŒτητα της περίθαλψης και να μειÏŽσει το κÏŒστος.

Ας ρίξουμε μια ματιά στις τρεις μελέτες λεπτομερώς!

ΤηλεÏŠατρική στην ΕυρÏŽπη: Τι λέει ο ΠΟΥ

Το 2022, ο ΠαγκÏŒσμιος ΟργανισμÏŒς Υγείας(ΠΟΥ) δημοσίευσε μια ολοκληρωμένη μελέτη σχετικά με τη χρήση της τηλεÏŠατρικής στην ΕυρÏŽπη και την Κεντρική Ασία. Η ανάλυση βασίστηκε σε περισσÏŒτερες απÏŒ 20.000 μελέτες και παρείχε μια σαφή εικÏŒνα: οι ψηφιακές υπηρεσίες υγείας βελτιÏŽνουν σημαντικά τη φροντίδα.

“Η τηλεϊατρική έχει σαφή οφέλη για τους ασθενείς στις ευρωπαϊκές χώρες”, αναφέρει ο ΠΟΥ. “Οδηγεί σε καλύτερα κλινικά αποτελέσματα, μειώνει το κόστος και βελτιώνει τη φροντίδα παρακολούθησης”.

Τονίστηκε ιδιαίτερα το ενδεχόμενο χρόνιων ασθενειών, ψυχικής υγείας και παρακολούθησης της θεραπείας. Παράλληλα, η μελέτη εντοπίζει τυπικά εμπόδια:

  • Έλλειψη ψηφιακÏŽν υποδομÏŽν στις αγροτικές περιοχές
  • Τεχνικά εμπÏŒδια για ηλικιωμένους ασθενείς
  • Διστακτική στάση των επαγγελματιÏŽν υγείας

Διαφορές μεταξύ των χωρÏŽν: Deloitte

Μια μελέτη που διεξήχθη απÏŒ την Deloitte το 2020 δείχνει σαφείς διαφορές στη χρήση της τηλεÏŠατρικής μεταξύ των ευρωπαÏŠκÏŽν χωρÏŽν. ΕνÏŽ μÏŒνο το 30% περίπου των γιατρÏŽν και νοσηλευτÏŽν που συμμετείχαν στην έρευνα στη Γερμανία δήλωσαν ÏŒτι χρησιμοποιούν ενεργά την τηλεÏŠατρική, το ποσοστÏŒ αυτÏŒ ήταν εντυπωσιακÏŒ 61% στη Δανία.(Πηγή)

Μια ματιά στις 5 κορυφαίες χÏŽρες σύμφωνα με την Deloitte

  • ΔανÎ¯α – 61 % ενεργή χρήση
  • Κάτω ΧÏŽρες – περίπου 55 %
  • ΕσθονÎ¯α – 53 %
  • ΣουηδÎ¯α – 49 %
  • ΝορβηγÎ¯α – 47 %

Τα στοιχεία δείχνουν ότι οι σκανδιναβικές χώρες, ιδίως, έχουν σημειώσει σημαντική πρόοδο στην εφαρμογή ψηφιακών υπηρεσιών υγειονομικής περίθαλψης. Η Γερμανία, από την άλλη πλευρά, καταλαμβάνει μία από τις τελευταίες θέσεις.

Η Γερμανία ως ουραγÏŒς: μελέτη του Bertelsmann Stiftung

Το 2018, το Bertelsmann Stiftung δημοσίευσε μια ολοκληρωμένη μελέτη σχετικά με την ψηφιοποίηση της υγειονομικής περίθαλψης στην ΕυρÏŽπη: τη μελέτη #SmartHealthSystems. Συγκρίνει 17 χÏŽρες ÏŒσον αφορά την ψηφιακή στρατηγική τους στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης.(Πηγή)

Το αποτέλεσμα: χώρες όπως η Εσθονία, η Δανία και η Σουηδία διαθέτουν σαφείς στρατηγικές, συγκεκριμένα βήματα εφαρμογής και την απαραίτητη υποδομή. Η Γερμανία, από την άλλη πλευρά, δεν είχε καμία σαφώς καθορισμένη ψηφιακή στρατηγική και λίγα διαλειτουργικά συστήματα, σύμφωνα με τη μελέτη.

Προκλήσεις στη Γερμανία

  • Ασαφές νομικÏŒ πλαίσιο
  • Κατακερματισμένα συστήματα ΤΠ χωρίς πρÏŒτυπα
  • Οι ανησυχίες για την προστασία των δεδομένων ως τροχοπέδη στην καινοτομία

“Η Γερμανία χρειάζεται μια εθνική στρατηγική για την ψηφιακή υγεία, η οποία να είναι κάτι περισσÏŒτερο απÏŒ μια απλή αλληλεπίδραση μεμονωμένων έργων”, ζητά το Bertelsmann Stiftung.

Τι λειτουργεί: παράγοντες επιτυχίας απÏŒ άλλες χÏŽρες

Μια ματιά στις επιτυχημένες χώρες δείχνει ποιοι παράγοντες είναι ιδιαίτερα καθοριστικοί για την προώθηση της τηλεϊατρικής και την εδραίωσή της μακροπρόθεσμα:

  • Πολιτική βούληση και μακροπρÏŒθεσμη χρηματοδÏŒτηση
  • Τυποποιημένοι ψηφιακοί φάκελοι ασθενÏŽν
  • ΠρÏŒσβαση στο ευρυζωνικÏŒ διαδίκτυο σε αστικές και αγροτικές περιοχές
  • Έγκαιρη συμμετοχή των γιατρÏŽν και του νοσηλευτικού προσωπικού
  • Προγράμματα κατάρτισης για ασθενείς και ιατρικÏŒ προσωπικÏŒ

Τι σημαίνει αυτÏŒ για το μέλλον της τηλεÏŠατρικής;

Οι μελέτες δείχνουν σαφώς ότι η τηλεϊατρική έχει μεγάλες δυνατότητες – τόσο για τη φροντίδα των ασθενών όσο και για τη μείωση της επιβάρυνσης του συστήματος υγειονομικής περίθαλψης. Ωστόσο, χωρίς πολιτικό πλαίσιο, τεχνική υποδομή και αποδοχή από τον πληθυσμό, η πρόοδος θα είναι αργή.

Ειδικότερα, η Γερμανία αντιμετωπίζει την πρόκληση να βγει από τη “δοκιμαστική φάση” και να καταστήσει την τηλεϊατρική μέρος της συνήθους περίθαλψης σε όλους τους τομείς. Άλλες χώρες δείχνουν πώς μπορεί να γίνει αυτό: με σαφή στρατηγική, τεχνική εφαρμογή και ενεργό συμμετοχή όλων των ενδιαφερομένων.

Πέντε συμβουλές για την επιτυχή χρήση της τηλεÏŠατρικής

  1. Επέκταση της ψηφιακής υποδομής – και στις αγροτικές περιοχές
  2. Καθιέρωση διαλειτουργικÏŽν συστημάτων ΤΠ σε κλινικές και ιατρεία
  3. ΠροÏŽθηση της κατάρτισης του ιατρικού προσωπικού
  4. Ενημέρωση των ασθενÏŽν για την τηλεÏŠατρική σε πρÏŽιμο στάδιο
  5. Αποσαφήνιση της νομικής βάσης για την αμοιβή και την προστασία των δεδομένων

ΤηλεÏŠατρική στην ΕυρÏŽπη – αξιοποίηση των ευκαιριÏŽν τÏŽρα

Οι μελέτες του ΠΟΥ, της Deloitte και της Bertelsmann καθιστούν σαφές ότι ο ψηφιακός μετασχηματισμός στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης είναι εφικτός – και αναγκαίος. Χώρες όπως η Εσθονία και η Δανία ειδικότερα δίνουν σημαντική ώθηση για το πώς μπορεί να εφαρμοστεί με επιτυχία η τηλεϊατρική. Η Γερμανία μπορεί να διδαχθεί από αυτά τα μοντέλα και να αξιοποιήσει τα δικά της πλεονεκτήματα.

Τώρα είναι η κατάλληλη στιγμή να δούμε την τηλεϊατρική όχι απλώς ως συμπλήρωμα, αλλά ως αναπόσπαστο μέρος ενός σύγχρονου, ασθενοκεντρικού συστήματος υγειονομικής περίθαλψης.